La
Peyronie was een hofarts ten tijde van Lodewijk XIV (zonnekoning). Het
gaat dus om een reeds heel lang gekend probleem.
In deze tekst willen we u graag wat uitleg geven om een beter inzicht
te krijgen in de “ziekte”.
Bij een dergelijk probleem spreken we trouwens niet graag over een ziekte,
het betreft hier eerder een ongemak.
Ziektebeschrijving
De ziekte van Peyronie noemen wij een idiopathische zelflimiterende aandoening. Idiopathisch betekent dat we eigenlijk meestal de oorzaak niet goed kennen. Doorgaans is er inderdaad geen duidelijke reden voor het probleem te achterhalen. Af en toe is er echter toch een trauma (kwetsuur) aan te duiden als mogelijk begin van het probleem. Het kan bijvoorbeeld zijn dat bij seksueel contact de penis bruusk geplooid is. Zoals gezegd is er echter meestal geen duidelijke oorzaak vast te stellen. Wat we wel vaststellen, is dat dit probleem soms gepaard gaat met wat men “de ziekte van Dupuytren” noemt. Dit is een gelijkaardig probleem, maar dan ter hoogte van de handpalm. Soms heeft men ook gelijkaardige problemen, alhoewel zeer zeldzaam, aan het oor en spreekt men van een collageen triade.
De
ziekte van Peyronie is dus doorgaans idiopathisch (zonder
duidelijke oorzaak) en zelflimiterend. Dit betekent dat
het ziekteproces uiteindelijk gaat stilvallen. We hebben te maken met
een soort chronische ontsteking. Dit wil zeggen dat bij het begin van
het ziektebeeld zeer waarschijnlijk pijnklachten aanwezig kunnen zijn.
Deze worden verklaard door het ontstekingsproces (inflammatoire reactie)
die op dat moment aanwezig is. De ontstekingsreactie valt dus uiteindelijk
stil en zal resulteren in een verharding met littekenvorming in de wand
van de zwellichamen.
We noemen de verhardingen plaques. Deze verhardingen
hebben doorgaans tot gevolg dat er een kromstand (curvatuur)
van de penis kan optreden in erectie. De penis staat met andere woorden
bij een erectie niet meer mooi recht maar wijkt af naar links, rechts,
etc… Alle mogelijke richtingen worden aangetroffen.
Als derde probleem is doorgaans op de duur ook een erectieprobleem aanwezig met betrekking tot de kwaliteit van de erectie. Hiermee bedoelen we dat er nogal eens een probleem is met het aanhouden van de erectie en dat de erectieduur onvoldoende wordt. De reden hiervoor is dat er op de plaats van de verharding (plaque) een lekkage van bloed uit de penis optreedt. We noemen dit een veneus lek.
Diagnose
Voor de diagnose wordt behalve het klinisch onderzoek ook meestal gebruik gemaakt van een Doppler-onderzoek. Bij een Doppler-onderzoek zal enerzijds getracht worden om een beeld te krijgen over de bloedcirculatie in de zwellichamen (aan- en afvoer) en zal in principe ook door de kunstmatige erectie die zal optreden, gekeken worden in welke mate er een misvorming van de penis is opgetreden.
Behandeling
De behandeling zal afhangen van de aard van de problemen die de ziekte
van Peyronie bij u stellen. Dit betekent dat de behandeling zeer individueel
zal zijn en mogelijk uit meerdere fasen zal bestaan.
In eerste instantie is het nodig om het ontstekingsproces
(inflammatoire reactie) stil te leggen. Hiervoor zijn in het verleden
reeds meerdere behandelingen geprobeerd zoals bestralingen, vitamine E,
Cortisone in pilvorm of rechtstreekse inspuitingen, … De meeste
behandelingen hebben geen overtuigend succes; uiteindelijk was het meestal
zo dat het spontaan stilvallen van de reactie voor een oplossing zorgde.
Sinds enige jaren echter wordt gebruik gemaakt van de niersteenvergruizer
om door middel van een ESWT-behandeling het ontstekingsproces stil te
leggen. De ESWT-behandeling staat voor Extra Corporele Shockwave Therapie
en dit betekent dus dat we door middel van schokgolven gaan proberen de
reactie in de plaque stil te leggen. De niersteenvergruizer wordt met
andere woorden niet alleen gebruikt om nierstenen te vergruizen maar dus
ook om de ziekte van Peyronie stil te leggen. Vermelden we dat bijvoorbeeld
ook de ESWT-behandeling gebruikt kan worden voor bepaalde orthopedische
problemen (bijvoorbeeld schouderklachten). Door de aard van de behandeling
zal u begrijpen dat er meestal meerdere behandelingen nodig zijn en dat
er in elk geval een minimum van 3 behandelingen voorzien wordt om te proberen
dit proces stil te leggen. Wanneer het ziekteproces stil ligt, zullen
in principe de pijnklachten verdwijnen.
Een tweede probleem, zoals reeds in deze tekst vermeld, is de misvorming
(kromstand of curvatuur) die optreedt. Deze curvatuur
kan mogelijk wat beïnvloed worden door de ESWT-behandeling. Doorgaans
is het effect hierop echter niet spectaculair. Indien er een belangrijke
curvatuur van de penis optreedt, zal het in principe nodig zijn om hiervoor
een kleine ingreep uit te voeren.
De meest klassieke ingreep is een Nesbitt-plicaturatie.
Dit is een techniek waarbij de zwellichamen “gereefd” worden.
Dit betekent dat men de penis gaat recht trekken aan de tegenovergestelde
zijde van de kromming. Dit is een zeer klassieke techniek met als voornaamste
nadeel een (doorgaans beperkte) verkorting van de penis in erectie. De
penis wordt met andere woorden nog zo lang als de kortste zijde van de
curvatuur.
Een andere techniek bestaat uit het verwijderen van het zieke stuk uit de zwellichamen. Dit zieke stuk wordt dan vervangen door vreemd materiaal (een 'greffe'). Deze techniek werd in het verleden gebruikt maar resulteerde meestal in het krijgen van een nieuwe verharding ter hoogte van het zwellichaam, en veroorzaakte soms ook moeilijkheden met het aanhouden van de erectie. Deze techniek wordt om deze redenen dan ook niet meer gebruikt. De operatieve behandeling met hetzij een Nesbitt-plicaturatie, hetzij een excisie van de plaque gebeurt doorgaans onder algemene narcose en dit in daghospitalisatie. Verder moet u ook weten dat seksuele activiteit de eerste 6 weken absoluut verboden is.
Welke techniek men ook zal toepassen bij het operatief corrigeren, een besnijdenis (circumcisie) dient altijd te gebeuren. De enige manier om op een esthetische wijze de ingreep uit te voeren is door een toegangsweg onder de eikel. Hierdoor moet geen litteken gemaakt worden op de penis maar zal wel de voorhuid weggenomen moeten worden.
Ten slotte is het de vraag hoe het zit met de erectiekwaliteit.
Zoals reeds gemeld, kan het zijn dat er toch stoornissen optreden in de
bloedcirculatie van de zwellichamen, zeker wat de afvoer betreft (veneuze
lekkage). Het kan met andere woorden toch nog noodzakelijk zijn om na
het stilleggen van het inflammatoire proces en na het corrigeren van de
kromstand van de penis een behandeling te voorzien voor de vermindering
van de erectiekwaliteit. Hiervoor zijn heel wat behandelingen mogelijk
waaronder medicatie, auto-injecties, …